Za najważniejsze wydarzenie w dziedzinie mikrobiologii klinicznej i leczenia zakażeń u dzieci w 2009 roku należy niewątpliwie uznać wystąpienie pandemii grypy wywołanej przez nowy wariant wirusa A/H1N1 (A/H1Nv), która stanowi ogromne wyzwanie zarówno dla naukowców, jak i lekarzy, ale także dla instytucji rządowych odpowiedzialnych za zdrowie publiczne.
WHO ogłosiła ostatni, 6. stopień alertu epidemicznego, czyli pandemię. Przyczyną tej decyzji jest występowanie zakażeń nowym wirusem grypy w ponad 70 krajach i stale zwiększająca się liczba zachorowań.
Nowy wirus A H1N1 zawiera geny wirusów ptaków oraz świń i przenosi się między ludźmi.
W zdecydowanej większości przypadków wywołuje chorobę o łagodnym przebiegu, z objawami głównie ze strony układu oddechowego.
Szczepionki przeciwko grypie sezonowej są w przypadku nowego wirusa A H1N1 nieskuteczne. Wirus jest wrażliwy na inhibitory neuraminidazy.
Ciężkość zakażenia pneumokokowego zależy od serotypu; najbardziej zjadliwe są 7F, 23F i 3.
Cefuroksym jest skuteczniejszy niż penicylina w leczeniu paciorkowcowego zapalenia skóry okolicy odbytu.
Acyklowir jest bezpieczny i skuteczny w profilaktyce poekspozycyjnej po kontakcie z osobami zakażonymi wirusem ospy wietrznej i półpaśca.
Zmodyfikowano Program Szczepień Ochronnych w Polsce, wprowadzając w grupach ryzyka bezpłatne szczepienia przeciwko Streptococcus pneumoniae oraz ospie wietrznej, a do szczepień zalecanych – szczepienie przeciwko ludzkiemu wirusowi brodawczaka. Szczepienie zdrowych dzieci w wieku 11–15 lat preparatem Engerix w dwóch dawkach po 20 µg wywoływało taką samą ochronę, jak szczepienie trzema dawkami po 10 µg.
Wykazano, że w profilaktyce wirusowego zapalenia wątroby typu A podanie szczepionki jest równie skuteczne jak immunoglobuliny domięśniowej, nawet gdy ma to miejsce w drugim tygodniu po ekspozycji.
Szczepionka przeciwko grypie skutecznie zapobiega zachorowaniom na tę chorobę u dzieci po ukończeniu 2. roku życia, nie udowodniono jednak jej skuteczności u młodszych dzieci.
Odkrycie bardzo konserwatywnego filogenetycznie białka M2 daje nadzieje na stworzenie uniwersalnej szczepionki przeciwko grypie.
Optymalnym okresem do szczepienia dziewcząt przeciwko HPV jest wiek 11–12 lat, a zatem przed okresem aktywności seksualnej.
Szczepionka przeciw rotawirusom jest bezpieczna i skuteczna u dzieci urodzonych przedwcześnie.
Powszechne szczepienie przeciwko pneumokokom spowodowało zmianę serotypów pneumokoków wywołujących zakażenia, może także prowadzić do zmiany profilu antybiotykooporności.
Szczególne znaczenie w zapobieganiu grypie mają działania przeciwko zachorowaniom sezonowym, w tym ulepszanie metod profilaktyki oraz upowszechnienie ich stosowana. Wyniki próby tuberkulinowej należy interpretować w zależności od sytuacji epidemiologicznej osoby podejrzanej o zakażenie. Szczepienia przeciwko ospie wietrznej, również u dzieci z zaburzeniami odporności, korzystnie wpływają na zmniejszenie częstości występowania półpaśca u dzieci. Na podstawie różnic genetycznych wyodrębniono szczepy paciorkowców wywołujące zapalenie gardła i zapalenia inwazyjne. Różnice polegają na oporności bakterii na fagocytozę oraz wewnątrzkomórkowe zabijanie.
Autor przedstawia wybrane doniesienia z 2007 r. dotyczące: 1) epidemiologii chorób zakaźnych w Europie; 2) szczepionek przeciwwirusowych; 3) zakażenia HIV i AIDS; 4) wirusowych zapaleń wątroby.
Odkryto drugi parwowirus chorobotwórczy dla człowieka, który wywołuje nieswoiste objawy ogólne ze strony układu oddechowego i pokarmowego. U 18% chorych na wirusowe zakażenie dróg oddechowych stwierdzono współzakażenie bakteryjne. Tylko u 3% chorych z tej grupy rozwinęło się bakteryjne zapalenie płuc. Wirusy wywołujące biegunkę są wydalane jeszcze przez wiele tygodni po ustąpieniu objawów choroby.
Ponad 90% zachorowań meningokokowych na świecie wywołują grupy A, B, C, W135 i Y, a w Europie za większość zakażeń są odpowiedzialne szczepy B i C. Wystąpienie izolowanego zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych wiąże się z lepszym rokowaniem. Meningokoki nadal są wysoce wrażliwe na penicylinę. Streptococcus pyogenes coraz częściej wywołuje zakażenia w obrębie skóry i tkanki podskórnej oraz martwicze zapalenie powięzi. Najcięższą postacią zakażenia tą bakterią jest zespół wstrząsu toksycznego, w którym śmiertelność w Polsce sięga 35%. W przebiegu takich inwazyjnych zakażeń należy podać penicylinę zawsze w skojarzeniu z klindamycyną. Coraz częściej obserwuje się pozaszpitalne zakażenia szczepami Staphylococcus aureus opornymi na metycylinę. Jednym z czynników ryzyka takiego zakażenia jest młody wiek.
Wybrane główne punkty
Wybrane główne punkty
Wybrane główne punkty
Wybrane główne punkty