Jak przeprowadzić szczepienie przeciwko pneumokokom u 13-miesięcznego dziecka chorego na mukowiscydozę?

09.07.2025
dr n. med. Joanna Stryczyńska-Kazubska
Wielkopolskie Centrum Pediatrii, Specjalistyczny ZOZ nad Matką i Dzieckiem w Poznaniu
MedPolonia Grupa Luxmed

Rodzice zgłosili się z 13-miesiecznym dzieckiem chorym na mukowiscydozę na wizytę kwalifikacyjną do szczepienia przeciwko odrze, śwince i różyczce (MMR) oraz podania trzeciej dawki skoniugowanej 10-walentnej szczepionki przeciwko pneumokokom (PCV-10). W mojej opinii z powodu przewlekłej choroby płuc pacjent kwalifikuje się do szczepienia w schemacie 3+1. Czy w tej sytuacji można mu zaproponować 1 dawkę skoniugowanej szczepionki 20-walentnej (PCV-20) w celu poszerzenia ochrony, czy lepszą opcją będzie podanie czwartej dawki PCV-10 po 6 miesiącach od dawki trzeciej, a następnie polisacharydowej szczepionki 23-walentnej (PPSV-23) po 2. roku życia?

Przewaga schematu 3+1 nad 2+1 dotyczy dzieci w 1. roku życia. W przypadku PCV-10 nie wykazano istotnych różnic w immunogenności po podaniu dawki uzupełniającej (z wyjątkiem serotypu 6B). Zgodnie z aktualnymi zaleceniami Polskiego Towarzystwa Wakcynologii (PTW, w obecnej sytuacji epidemiologicznej dzieci z grupy ryzyka powinny otrzymać jedną ze szczepionek zawierających antygeny serotypu 19A (skoniugowaną szczepionkę 13-walentną [PCV-13], 15-walentną [PCV-15] lub PCV-20). Aktualnie jednak, poza wcześniakami urodzonymi przed 27. tygodniem ciąży, jest to szczepienie zalecane, czyli odpłatne. Ponieważ nie ma danych na temat kończenia schematu podstawowego rozpoczętego PCV-10 z użyciem innych PCV zawierających serotyp 19A, optymalne będzie podanie 2 dawek skoniugowanej szczepionki 13-walentnej lub 20-walentnej w odstępie 2 miesięcy. Koszt zakupu szczepionek w takim przypadku pokrywa rodzic. Jeśli rodzice dziecka nie mogą sobie pozwolić na taki wydatek, należy zakończyć schemat 2+1 z użyciem PCV-10, a po ukończeniu 2 lat można zaproponować 1 dawkę PCV-13 lub PCV-20 (w tym wieku zaleca się już tylko 1 dawkę).

Piśmiennictwo:

1. Małecka I., Wysocki J., Czajka H. i wsp.: Praktyczne aspekty realizacji szczepień przeciwko pneumokokom u dzieci – zalecenia Polskiego Towarzystwa Wakcynologii – stan na styczeń 2025 r. ptwakc.org.pl/wytyczne-i-stanowiska/praktyczne-aspekty-realizacji-szczepien-przeciwko-pneumokokom-u-dzieci-zalecenia-polskiego-towarzystwa-wakcynologii-stan-na-styczen-2025-r/ (dostęp: 03.03.2025)
2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Synflorix
3. Whitney C.G., Goldblatt D., O’Brien K.L.: Dosing schedules for pneumococcal conjugate vaccine. Pediatr. Infect. Dis. J., 2014; 33 (supl. 2): S172–181
Zobacz także
Wybrane treści dla pacjenta
Konferencje MP
  • Jesień Pediatryczna 2026
    XXV Krajowa Konferencja Szkoleniowa Kraków, 25–26 września
  • Wiosenne Spotkania Pediatryczne 2026
    Obejrzyj wykłady
    • pediatryczne wyzwania w praktyce
    • algorytmy postępowania
    • zrób to sam – sesja warsztatowa
    • omdlenie – od objawu do rozpoznania
    • ostry dyżur – stany nagłe w pediatrii
  • Neonatologia 2026
    Obejrzyj wykłady
    • antybiotykoterapia w neonatologii
    • toksykologia prenatalna – implikacje kliniczne
    • wstrząs, hipotensja, PDA – decyzje hemodynamiczne
    • wsparcie oddechowe noworodka
    • bezdech i sinica

Napisz do nas

Zadaj pytanie ekspertowi, przyślij ciekawy przypadek, zgłoś absurd, zaproponuj temat dziennikarzom.
Pomóż redagować portal.
Pomóż usprawnić system ochrony zdrowia.