Skróty: ChPL – Charakterystyka Produktu Leczniczego, IChP – inwazyjna choroba pneumokokowa, PCV-13 (13-valent PCV) – 13-walentna PCV, PCV-20 (20-valent PCV) – 20-walentna PCV, PPSO – Program Szczepień Ochronnych, RCT (randomized clinical trial) – badanie z randomizacją
Dzieci urodzone przedwcześnie, tzn. <37. tygodnia ciąży, są obciążone zwiększonym ryzykiem hospitalizacji z powodu IChP. W związku z tym szczególnie ważne jest, aby wcześniaki, o ile pozwala na to ich stan kliniczny, szczepić przeciwko pneumokokom zgodnie z wiekiem metrykalnym.
Zgodnie z ChPL preparatu PCV-20 niemowlęta urodzone przedwcześnie należy szczepić w schemacie 3+1, a pierwszą dawkę można podać już w wieku 6 tygodni, bez względu na stopień wcześniactwa.
Zalecenia dotyczące stosowania PCV-20 u wcześniaków opierają się głównie na doświadczeniu ze stosowaniem PCV-13, która do tej pory była jednym w Polsce preparatem zarejestrowanym do szczepienia przeciwko pneumokokom dzieci urodzonych <27. tygodnia ciąży. W 1 RCT dotyczącym PCV-20 szczepionkę podano 111 niemowlętom urodzonym w 34. tygodniu ciąży lub <37. tygodnia ciąży. Częstość reakcji miejscowych i zdarzeń ogólnoustrojowych u wcześniaków była podobna jak w grupie niemowląt urodzonych o czasie lub mniejsza.
Przy realizacji cyklu szczepienia podstawowego u skrajnych wcześniaków (urodzonych ≤28. tc.), a zwłaszcza z niedojrzałością układu oddechowego w wywiadzie, należy wziąć pod uwagę ryzyko bezdechu i konieczność monitorowania oddechu przez 48–72 h po szczepieniu. Ponieważ korzyści ze szczepienia w tej grupie niemowląt znacznie przewyższają ryzyko z nim związane, nie należy opóźniać szczepienia. U wcześniaków wymagających hospitalizacji warto wykorzystać nadzór medyczny, pod jakim się znajdują, i rozpocząć szczepienia najwcześniej jak to możliwe, nawet w warunkach oddziału intensywnej terapii noworodka.
Piśmiennictwo:
1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Prevenar 20. www.ema.europa.eu/en/medicines/human/EPAR/prevenar-20-previously-apexxnar (dostęp: 24.06.2024)2. Komunikat Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia 27 października 2023 r. w sprawie Programu Szczepień Ochronnych na rok 2024. Dz. U. Ministra Zdrowia 2023, poz. 100
3. Sadowska-Krawczenko I. Szczepienia dzieci urodzonych przedwcześnie. Med. Prakt. Szczepienia, 2021; 1: 20–25