Jak kontynuować szczepienie przeciwko pneumokokom rozpoczęte szczepionką 15-walentną?

29.10.2025
dr n. med. Agata Zientarska, dr n. med. Kamila Ludwikowska
Klinika Pediatrii i Chorób Infekcyjnych, Uniwersytet Medyczny im. Piastów Śląskich we Wrocławiu

6-miesięczne niemowlę, zaszczepione 2 dawkami skoniugowanej 15-walentnej szczepionki przeciwko pneumokokom (PCV-15) za granicą. Jak ukończyć schemat szczepienia przeciwko pneumokokom? Podać 2 dawki skoniugowanej szczepionki 20-walentnej (PCV-20) w 2. roku życia? Czy będą odpłatne dla pacjenta?

Dalsza realizacja szczepienia przeciwko pneumokokom będzie zależała od tego, czy rodzic zdecyduje się na szczepienie odpłatne z użyciem PCV-20, czy bezpłatnym preparatem 10-walentnym (PCV-10). W przypadku kontynuacji szczepień z użyciem PCV-20 również od odstępu między dawkami PCV-15, które dotychczas otrzymało dziecko.

Wariant 1. – realizacja z użyciem odpłatnego preparatu PCV-20. Jeśli dziecko otrzymało 2 dawki PCV-15 w odstępie ≥8 tygodni, należy uznać, że realizuje schemat 2+1 i uodpornienie na 1. rok życia dziecka należy uznać za wystarczające. W takim przypadku w 2. roku życia dziecku należy podać dawkę uzupełniającą. Preparat PCV-15 jest niedostępny w Polsce, dlatego u opisanego dziecka schemat szczepienia należy ukończyć preparatem PCV-20, który w tym przypadku będzie płatny. W celu ochrony przed dodatkowymi serotypami zawartymi w PCV-20, a nieobecnymi w PCV-15, można zaproponować rodzicom podanie dziecku w 2. roku życia 2 dawek PCV-20 w odstępie ≥8 tygodni. Jeśli natomiast dziecko otrzymało 2 pierwsze dawki PCV-15 w odstępie ≥4 tygodni, ale <8 tygodni, należy uznać, że realizuje schemat 3+1. W takim przypadku dziecku należy podać 1 dawkę PCV-20 ≥4 tygodnie po ostatniej dawce PCV-15, a następnie dawkę uzupełniającą w 2. roku życia. W tym przypadku również, aby poszerzyć zakres ochrony o serotypy zawarte w PCV-20, można zaproponować rodzicom jeszcze 1 dawkę PCV-20 w 2. roku życia, ≥8 tygodni po poprzedniej dawce.

Wariant 2. – realizacja z użyciem bezpłatnego preparatu PCV-10. Wszystkie powyższe rozwiązania, chociaż najkorzystniejsze z punktu widzenia stopnia uodpornienia dziecka, wymagają od rodziców pełnej opłaty za każdą dawkę szczepionki. Gdyby rodzice odmówili kupienia preparatu, szczepienie przeciwko pneumokokom można zrealizować bezpłatnym preparatem PCV-10 w schemacie należnym dla wieku, traktując dziecko opisane w pytaniu jak nieszczepione. PCV-10 zawiera nie tylko mniejszą liczbę serotypów pneumokoka, ale również inne białko nośnikowe, dlatego nie można jej zastosować do kontynuacji schematu rozpoczętego z użyciem innych PCV. W związku z tym u dziecka należy od początku zrealizować schemat 2+1 z użyciem PCV-10.

Piśmiennictwo:

1. Małecka I., Wysocki J., Czajka H. i wsp.: Praktyczne aspekty realizacji szczepień przeciwko pneumokokom u dzieci. Zalecenia Polskiego Towarzystwa Wakcynologii (stan na styczeń 2025 r.). Med. Prakt. Szczep., 2025; 2: 31–39 (ptwakc.org.pl/wytyczne-i-stanowiska/praktyczne-aspekty-realizacji-szczepien-przeciwko-pneumokokom-u-dzieci-zalecenia-polskiego-towarzystwa-wakcynologii-stan-na-styczen-2025-r/)
Zobacz także
Konferencje MP
  • Jesień Pediatryczna 2026
    Kraków, 25–26 września
    • najnowsze wytyczne, algorytmy diagnostyczno-terapeutyczne, debaty
    • warsztaty (ćwiczenia na fantomach): m.in. resuscytacja, nakłucie lędźwiowe, otoskopia, USG płuc
    • aż 30 istotnych problemów pediatrycznych z rozwiązaniami
    • 6 sesji tematycznych, różnorodność zagadnień i form prezentacji
    • doświadczeni eksperci, doceniani wykładowcy
  • Neonatologia 2026
    Obejrzyj wykłady
    • antybiotykoterapia w neonatologii
    • toksykologia prenatalna – implikacje kliniczne
    • wstrząs, hipotensja, PDA – decyzje hemodynamiczne
    • wsparcie oddechowe noworodka
    • bezdech i sinica

Napisz do nas

Zadaj pytanie ekspertowi, przyślij ciekawy przypadek, zgłoś absurd, zaproponuj temat dziennikarzom.
Pomóż redagować portal.
Pomóż usprawnić system ochrony zdrowia.