Po jakim czasie powtórzyć szczepienie przeciwko cholerze wykonane preparatem Vaxchora?

31.07.2024
dr n. med. Agnieszka Wroczyńska
Klinika Chorób Tropikalnych i Pasożytniczych, Instytut Medycyny Morskiej i Tropikalnej w Gdyni, Gdański Uniwersytet Medyczny

Producent nie zaleca szczepień przypominających, informując w Charakterystyce Produktu Leczniczego (ChPL) szczepionki Vaxchora (CVD103-HgR), że obecnie nie ma danych pozwalających określić, po jakim czasie należy powtórzyć szczepienie. Rzeczywiście, dane dotyczące długoterminowej ochrony poszczepiennej są ograniczone i pochodzą przede wszystkim z badań dotyczących immunogenności. U dorosłych zaszczepionych, w porównaniu z grupą placebo, 180 dni po podaniu szczepionki stwierdzono istotnie większą średnią geometryczną miana (GMT) swoistych przeciwciał o działaniu bójczym wobec przecinkowca cholery. Natomiast u nastolatków w wieku 12–17 lat takie przeciwciała utrzymywały się w surowicy w mianie większym niż wyjściowe przez ≥24 miesiące po szczepieniu, a u 64,5% szczepionych nadal obserwowano serokonwersję (≥4-krotne zwiększenie miana) w tym okresie. Niektórzy eksperci sugerują również, że wywołana przez szczepienie odporność miejscowa (w przewodzie pokarmowym) przeciwko Vibrio cholerae utrzymuje się dłużej niż duże miano przeciwciał w surowicy. W badaniu przeprowadzonym u dorosłych ochrona przed cholerą nie zmniejszyła się przez 6 miesięcy, mimo że w tym samym okresie miano swoistych przeciwciał o działaniu bójczym wobec przecinkowca cholery w surowicy badanych istotnie się zmniejszyło. Ponadto jedynie u nielicznych osób obserwowano znaczące zwiększenie miana przeciwciał przeciwko V. cholerae po kolejnym szczepieniu przeprowadzonym 15 lub 24 miesiące po szczepieniu podstawowym, co może wskazywać na eliminację drobnoustrojów szczepionkowych na drodze mechanizmów odporności lokalnej, przed ich namnożeniem się do miana niezbędnego do stymulacji odpowiedzi anamnestycznej. Zgodnie z interpretacją badaczy, wyniki tych obserwacji mogą sugerować, że miano swoistych przeciwciał o działaniu bójczym wobec V. cholerae w surowicy nie pozwala precyzyjnie przewidzieć okresu utrzymywania odporności po szczepieniu CVD103-HgR, co tym bardziej wskazuje na potrzebę dalszych badań w zakresie długotrwałej ochrony poszczepiennej. Zgodnie z informacją producenta obecnie prowadzone są m.in. badania dotyczące udziału komórek B pamięci w długoterminowej odpowiedzi poszczepiennej i można się spodziewać, że ich wyniki pozwolą doprecyzować odpowiedź na niniejsze pytanie.

Podsumowując, wydaje się, że pojedyncza dawka szczepionki CVD103-HgR może ochronić przed zachorowaniem na cholerę przez ≥2 lata osobę immunokompetentną, udającą się w podróż do regionów zagrożonych tą chorobą.

W przypadku pacjentów zgłaszających się po dłuższym okresie od szczepienia podstawowego w celu profilaktyki przed podróżą do krajów, w których występuje cholera, właściwym rozwiązaniem wydaje się wnikliwa ocena korzyści i ryzyka ewentualnego szczepienia przypominającego. W ramach kwalifikacji do szczepienia należy wówczas możliwie dokładnie przeanalizować aktualną sytuację epidemiologiczną związaną z V. cholerae w regionie docelowym, ryzyko wynikające z planowanych przez pacjenta aktywności i ekspozycji w czasie podróży, a także dostępność pozostałych metod profilaktyki zakażenia i konsekwencje kliniczne ewentualnego zachorowania u danej osoby (p. także Jaki jest schemat szczepienia przeciwko cholerze preparatem Vaxchora? – przyp. red.). Ponowne szczepienie podróżnego po długim czasie od przyjęcia pierwszej dawki szczepionki CVD103-HgR może być uzasadnione w przypadku dużego ryzyka zakażenia V. cholerae o ciężkim przebiegu, przy czym obecnie takie postępowanie wykracza poza zapisy ChPL i wiąże się z formalnymi i praktycznymi aspektami postępowania off-label.

Piśmiennictwo:

1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Vaxchora. www.ema.europa.eu/en/medicines/human/EPAR/vaxchora (dostęp: 19.03.2024)
2. Wroczyńska A., Ściubisz M.: Nowa doustna „żywa” szczepionka przeciwko cholerze. Kompendium praktyka w pytaniach i odpowiedziach. Med. Prakt. Szczepienia, 2023; 2: 103–112
3. McCarty J.M., Cassie D., Bedell L.i wsp.: Long term immunogenicity of live oral cholera vaccine CVD 103-HgR in adolescents 12–17 years of age in the US. Am. J. Trop. Med. Hyg., 2021; 104 (5): 1758–1760
4. McCarty J., Bedell L., De Lame P.A. i wsp.: Update on CVD 103-HgR single-dose, live oral cholera vaccine. Expert Rev. Vaccines, 2022; 21 (1): 9–23
5. Kollaritsch H., Cryz S.J., Langb A.B. i wsp.: Local and systemic immune responses to combined Vibrio cholerae CVD103-HgR and Salmonella typhi Ty21a live oral vaccines after primary immunization and reimmunization. Vaccine, 2000; 18 (26): 3031–3039
Zobacz także
Konferencje MP
  • Jesień Pediatryczna 2026
    XXV Krajowa Konferencja Szkoleniowa Kraków, 25–26 września
  • Neonatologia 2026
    Obejrzyj wykłady
    • antybiotykoterapia w neonatologii
    • toksykologia prenatalna – implikacje kliniczne
    • wstrząs, hipotensja, PDA – decyzje hemodynamiczne
    • wsparcie oddechowe noworodka
    • bezdech i sinica

Napisz do nas

Zadaj pytanie ekspertowi, przyślij ciekawy przypadek, zgłoś absurd, zaproponuj temat dziennikarzom.
Pomóż redagować portal.
Pomóż usprawnić system ochrony zdrowia.