Czy należy powtórzyć szczepienie przeciwko ospie wietrznej wykonane 2 tygodnie po podaniu MMR?

Data utworzenia:  10.10.2022
Aktualizacja: 17.06.2026
prof. dr hab. n. med. Ernest Kuchar
Klinika Pediatrii z Oddziałem Obserwacyjnym Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego

Zgodnie z PSO dziecku w 13. miesiącu życia podano 1 dawkę szczepionki MMR. Po upływie 2 tygodni otrzymało ono także dawkę szczepionki przeciwko ospie wietrznej. Lekarz zlecający to szczepienie nie zauważył w dokumentacji adnotacji o podaniu MMR 2 tygodnie wcześniej. Czy należy powtórzyć dawkę szczepionki przeciwko ospie wietrznej? Czy tak krótki odstęp wpłynął na jej skuteczność?

Podsumujmy, pierwszą dawkę szczepienia przeciwko ospie wietrznej podano dziecku w zbyt krótkim, 2-tygodniowym odstępie od podania MMR. Zgodnie z ogólnymi zasadami szczepień oraz ChPL Varilrix, szczepionki zawierające „żywe”, atenuowane wirusy należy podawać w tym samym dniu (na tej samej wizycie szczepiennej) albo w ≥4-tygodniowym odstępie (cyt.: „Jeżeli szczepionka zawierająca wirus odry nie może być podana jednocześnie ze szczepionką Varilrix, zaleca się zachowanie przerwy co najmniej jednego miesiąca pomiędzy szczepieniami. Wiadomo bowiem, że szczepienie przeciwko odrze może spowodować krótkotrwałe obniżenie komórkowej odpowiedzi immunologicznej.”). Ponadto podanie „żywej” szczepionki aktywuje mechanizmy odporności wrodzonej, które potencjalnie mogą zneutralizować wirusy szczepionkowe i upośledzić rozwój odporności nabytej, warunkującej ochronę poszczepienną. Zalecenie odstępu wynika zatem z możliwej słabszej odpowiedzi na szczepionkę przeciwko ospie wietrznej podaną zbyt wcześnie. W tej sytuacji dawkę szczepionki przeciwko ospie wietrznej należy powtórzyć, najlepiej zachowując 4–6-tygodniowy odstęp od poprzedniej, błędnie (zbyt wcześnie) podanej dawki. Nie należy obawiać się przedawkowania, ponieważ szczepionki „żywe” zawierają niewielką dawkę osłabionych wirusów, a w nadzorze porejestracyjnym nie obserwowano jak dotąd objawów przedawkowania. Ponadto brakuje mechanizmów biologicznych, które by to sugerowały. Kolejną, literalnie trzecią, a z punktu widzenia prawidłowego schematu drugą dawkę szczepionki można podać po kolejnych 6 tygodniach.

Piśmiennictwo:

1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Varilrix
2. CDC General Best Practices for Immunization Timing and Spacing of Immunobiologics www.cdc.gov/vaccines/hcp/imz-best-practices/index.html
3. Marin M, Guris D, Chaves SS, et al. Prevention of varicella: recommendations of the Advisory Committee on Immunization Practices (ACIP). MMWR Recomm Rep. 2007; Jun 22; 56 (RR-4): 1-40
Zobacz także
Wybrane treści dla pacjenta
Konferencje MP
  • Jesień Pediatryczna 2026
    Kraków, 25–26 września
    • najnowsze wytyczne, algorytmy diagnostyczno-terapeutyczne, debaty
    • warsztaty (ćwiczenia na fantomach): m.in. resuscytacja, nakłucie lędźwiowe, otoskopia, USG płuc
    • aż 30 istotnych problemów pediatrycznych z rozwiązaniami
    • 6 sesji tematycznych, różnorodność zagadnień i form prezentacji
    • doświadczeni eksperci, doceniani wykładowcy
  • Neonatologia 2026
    Obejrzyj wykłady
    • antybiotykoterapia w neonatologii
    • toksykologia prenatalna – implikacje kliniczne
    • wstrząs, hipotensja, PDA – decyzje hemodynamiczne
    • wsparcie oddechowe noworodka
    • bezdech i sinica

Napisz do nas

Zadaj pytanie ekspertowi, przyślij ciekawy przypadek, zgłoś absurd, zaproponuj temat dziennikarzom.
Pomóż redagować portal.
Pomóż usprawnić system ochrony zdrowia.