Czy należy odroczyć szczepienia u niemowlęcia z podejrzeniem wodogłowia?

03.02.2025
dr n. med. Ilona Małecka
Katedra i Zakład Profilaktyki Zdrowotnej Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu
Oddział Obserwacyjno-Zakaźny Specjalistycznego ZOZ nad Matką i Dzieckiem w Poznaniu

Niemowlę 3-miesięczne, skierowane na pilną diagnostykę z powodu podejrzenia wodogłowia (za duża głowa, charakterystyczny kształt, ale ciemiączko nienapięte), w ogólnym stanie dobrym. Czy dziecko można szczepić zgodnie z PSO, czy szczepienia należy odroczyć do czasu ustalenia rozpoznania?

U dziecka z podejrzeniem wodogłowia w stabilnym stanie klinicznym (podejrzenie jedynie na podstawie dużego obwodu głowy) nie ma medycznych przeciwwskazań do przeprowadzenia szczepień ochronnych przewidzianych w PSO. Oczywiście samo wysunięcie takiego podejrzenia może budzić stres u rodziców dziecka i skłaniać ich do odroczenia szczepień do czasu wyjaśnienia sytuacji. Jeśli diagnostykę można przeprowadzić szybko (np. w ciągu kilku dni), to szczepienia można na ten czas opóźnić. Jeśli natomiast perspektywa jest dłuższa, to szczepienia należy realizować zgodnie z odstępami przewidzianymi w PSO, zwłaszcza w obecnej sytuacji epidemiologicznej krztuśca w Polsce. Fakt potwierdzenia rozpoznania wodogłowia, przy braku innych patologicznych objawów (np. napadów padaczkowych), nie jest przeciwwskazaniem do szczepień lub wskazaniem do ich odraczania. Jeśli dziecko otrzymało wcześniej całokomórkową szczepionkę przeciwko krztuścowi (DTwP), to do kontynuacji schematu podstawowego można wykorzystać bezpłatnie preparat bezkomórkowy (DTaP-IPV-Hib). Co więcej, u dzieci z tej grupy należy zadbać o rozszerzenie uodpornienia o szczepienia zalecane, choćby przeciwko meningokokom grupy B oraz A, C, W i Y, zwłaszcza w przypadku konieczności założenia zastawki komorowo-otrzewnowej.

Z kolei rodziców warto poinformować, że w celu realizacji strategii kokonu sami także mogą się zaszczepić przeciwko krztuścowi (Tdap), a w sezonie grypowym dodatkowo przeciwko grypie (dotyczy to również innych osób z bliskiego otoczenia dziecka).

Piśmiennictwo:

1. Mrukowicz M. (oprac.): Szczepienia dzieci z chorobami układu nerwowego. Stanowisko Polskiego Towarzystwa Wakcynologii. www.mp.pl/24947 (dostęp: 15.05.2024)
2. Liang J.L., Tiwari T., Moro P. i wsp.: Prevention of pertussis, tetanus, and diphtheria with vaccines in the united states: recommendations of the Advisory Committee on Immunization Practices (ACIP). MMWR Recomm. Rep., 2018; 67 (No. RR-2): 1–44 www.cdc.gov/mmwr/volumes/67/rr/rr6702a1.htm (dostęp: 15.05.2024)
Zobacz także
Wybrane treści dla pacjenta
Konferencje MP
  • Jesień Pediatryczna 2026
    Kraków, 25–26 września
    • najnowsze wytyczne, algorytmy diagnostyczno-terapeutyczne, debaty
    • warsztaty (ćwiczenia na fantomach): m.in. resuscytacja, nakłucie lędźwiowe, otoskopia, USG płuc
    • aż 30 istotnych problemów pediatrycznych z rozwiązaniami
    • 6 sesji tematycznych, różnorodność zagadnień i form prezentacji
    • doświadczeni eksperci, doceniani wykładowcy
  • Neonatologia 2026
    Obejrzyj wykłady
    • antybiotykoterapia w neonatologii
    • toksykologia prenatalna – implikacje kliniczne
    • wstrząs, hipotensja, PDA – decyzje hemodynamiczne
    • wsparcie oddechowe noworodka
    • bezdech i sinica

Napisz do nas

Zadaj pytanie ekspertowi, przyślij ciekawy przypadek, zgłoś absurd, zaproponuj temat dziennikarzom.
Pomóż redagować portal.
Pomóż usprawnić system ochrony zdrowia.