Czy zastosowanie paracetamolu i ibuprofenu po szczepieniu może wpłynąć negatywnie na immunogenność przyjętej szczepionki?

09.11.2016
dr n. med. Joanna Stryczyńska-Kazubska
Katedra i Zakład Profilaktyki Zdrowotnej Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu

Czy zastosowanie paracetamolu i ibuprofenu po szczepieniu może wpłynąć negatywnie na immunogenność przyjętej szczepionki? Po których preparatach nie podawać paracetamolu, a po których przeciwwskazany jest ibuprofen?

Das i wsp. dokonali przeglądu piśmiennictwa (przeszukując bazy Medline i Embase) w celu oceny wpływu podawanych profilaktycznie leków przeciwgorączkowych na częstość występowania objawów poszczepiennych oraz odpowiedź serologiczną na poszczególne antygeny zawarte w szczepionkach. Zidentyfikowali 13 badań z randomizacją obejmujących łącznie 5077 dzieci, w których porównywano pacjentów otrzymujących leki przeciwgorączkowe z pacjentami z grupy placebo. Poziom przeciwciał po szczepieniu pierwotnym i uzupełniającym oceniono w 2 badaniach. Prymula i wsp. w grupie badanej podawali paracetamol w czasie szczepienia oraz co 6–8 godzin przez pierwszą dobę po szczepieniu, stwierdzając mniejsze stężenie przeciwciał przeciwko wszystkim 10 typom serologicznym Streptococcus pneumoniae (w badaniu zastosowano szczepionkę 10-walentną przeciwko pneumokokom, szczepionkę 6-składnikową DTPa-IPV-Hib-HBV oraz zawierającą ludzki rotawirus), mniejsze średnie stężenie przeciwciał przeciw pertaktynie, błonicy i Haemophilus influenzae, a także mniejszy odsetek pacjentów, którzy osiągnęli oczekiwane stężenie przeciwciał. Wysocki i wsp. analizowali wpływ zarówno paracetamolu, jak i ibuprofenu na poziom przeciwciał przeciwko 13 serotypom S. pneumoniae oraz antygenom szczepionki 6-składnikowej DTPa-IPV-Hib-HBV, uzyskując mniejsze średnie stężenie przeciwciał przeciw 5 serotypom pneumokoków w grupie otrzymującej profilaktycznie paracetamol oraz mniejsze średnie stężenie przeciwciał przeciw antygenowi FHA B. pertussis i przeciwtężcowych w grupie otrzymującej ibuprofen po szczepieniu pierwotnym, ale bez istotnych różnic po podaniu kolejnej dawki szczepionki w 2. roku życia. Kliniczne znaczenie tych obserwacji pozostaje jednak nieznane. Średnie stężenia przeciwciał przeciw pertaktynie, antygenowi HBs oraz wirusom polio nie wykazywały istotnych statystycznie różnic w obu grupach.

W ChPL obu skoniugowanych szczepionek przeciwko pneumokokom zawarto informację o wpływie paracetamolu na odpowiedź serologiczną na szczepienie. W badaniach wykazano jednak, że częstość nosicielstwa pneumokoków oraz H. influenzae nie różnią się istotnie w grupie paracetamolu i kontrolnej.

Z powyższych badań wynika, że paracetamol wpływa na odpowiedź na wszystkie lub wybrane typy serologiczne S. pneumoniae oraz H. influenzae, natomiast wpływ na poszczególne antygeny krztuścowe nie jest jednoznaczny. Nie stwierdzono wpływu ibuprofenu na odpowiedź na pneumokoki, ale obserwowano mniejsze stężenie przeciwciał przeciwtężcowych oraz FHA po szczepieniu pierwotnym, bez istotnych różnic po podaniu kolejnej dawki w 2. roku życia. Nie stwierdzono, czy stosowanie profilaktyczne leków przeciwgorączkowych ma jakiekolwiek znaczenie kliniczne. Nie badano również wpływu pojedynczej dawki tych leków.

Piśmiennictwo:

1. Das RR., Panigrahi I., Naik SS.: The effect of prophylactic antipyretic administration on post-vaccination adverse reactions and antibody response in children: a systematic review. PLoS ONE, 2014; 9 (9): e106 629

Reklama

Napisz do nas

Zadaj pytanie ekspertowi, przyślij ciekawy przypadek, zgłoś absurd, zaproponuj temat dziennikarzom.
Pomóż redagować portal.
Pomóż usprawnić system ochrony zdrowia.

Konferencje i szkolenia

Kraków – 7–8 września 2018 r.: Krakowska Jesień Pediatryczna 2018 – Krajowa Konferencja Szkoleniowa, szczegółowe informacje »

Przegląd badań