Kiedy wykonać szczepienie przypominające u chłopca z zaburzonym schematem szczepienia DTP?

29.07.2024
dr n. med. Joanna Stryczyńska-Kazubska
Wielkopolskie Centrum Pediatrii Specjalistyczny ZOZ nad Matką i Dzieckiem w Poznaniu
Med-Polonia Grupa Luxmed

Chłopiec aktualnie w wieku 13 lat. W 1. roku życia otrzymał 3 dawki szczepionki wysoce skojarzonej „5 w 1” Infanrix IPV-Hib. Nie otrzymał dawki w 16.–18. miesiącu życia. Potem nieszczepiony. Dopiero w 10. roku życia otrzymał szczepionkę „4 w 1” przeciwko błonic, tężcowi, krztuścowi (bezkomórkowa) i poliomyelitis (DTaP-IPV; Tetraxim). Czy teraz, po upływie 3 lat, podać dawkę szczepionki zawierającej toksoid tężcowy oraz zmniejszoną dawkę toksoidu błoniczego i bezkomórkowych komponentów krztuśca (Tdap)? Czy odczekać do jej podania 5 lat?

W opisanej sytuacji proponuję, aby chłopcu, który otrzymał szczepionkę DTaP-IPV w 10. roku życia, podać kolejną dawkę przypominającą szczepienia przeciwko błonicy, tężcowi i krztuścowi (z użyciem preparatu Tdap) w 15. roku życia (czyli 5 lat po poprzedniej), a kolejne szczepienie (preparatem Td) przeprowadzić w 19. roku życia.

Czasami zaleca się podanie kolejnych dawek przypominających szczepionki Tdap przed upływem 5 lat (np. kobietom w ciąży), ale u dziecka możemy nieco przesunąć w czasie podanie kolejnej dawki. Jest to ostatnia dawka obowiązkowego szczepienia przeciwko krztuścowi. Jej późniejsze podanie potencjalnie przedłuży ochronę i jednocześnie wystarczy do utrzymania ochrony przed tężcem. Podanie szczepionki w 15. roku życia tylko nieznacznie przesunie czas szczepienia względem wieku przewidzianego w PSO (14. rż.).

Jeżeli jednak lekarz zdecyduje się podać szczepionkę w 14. roku życia, czyli po 4 latach, nie będzie to błędem. Odstęp <5 lat zachowujemy, realizując PSO i podając szczepionkę przeciwko błonicy, tężcowi i krztuścowi w 2. roku życia oraz w 6. roku życia. Kolejne szczepienie (preparatem Td) należy zrealizować zgodnie z PSO przed ukończeniem 19 lat, tak aby dziecko objęte było jeszcze bezpłatnym, obowiązkowym programem szczepień, nawet jeśli odstęp od szczepienia wykonanego w 15. roku życia będzie wynosił <5 lat.

Piśmiennictwo:

1. D’Alo G.L., Amadori F., Terracciano E. i wsp.: Adverse reactions after repeated doses of anti-tetanus vaccine: scientific evidences. Ig Sanita Pubbl., 2019; 75 (4): 317–325
2. Kroger A., Bahta L., Long S., Sanchez P.: General Best Practice Guidelines for Immunization. www.cdc.gov/vaccines/hcp/acip-recs/general-recs/index.html
Zobacz także
Wybrane treści dla pacjenta
Konferencje MP
  • Jesień Pediatryczna 2026
    XXV Krajowa Konferencja Szkoleniowa Kraków, 25–26 września
  • Wiosenne Spotkania Pediatryczne 2026
    Obejrzyj wykłady
    • pediatryczne wyzwania w praktyce
    • algorytmy postępowania
    • zrób to sam – sesja warsztatowa
    • omdlenie – od objawu do rozpoznania
    • ostry dyżur – stany nagłe w pediatrii
  • Neonatologia 2026
    Obejrzyj wykłady
    • antybiotykoterapia w neonatologii
    • toksykologia prenatalna – implikacje kliniczne
    • wstrząs, hipotensja, PDA – decyzje hemodynamiczne
    • wsparcie oddechowe noworodka
    • bezdech i sinica

Napisz do nas

Zadaj pytanie ekspertowi, przyślij ciekawy przypadek, zgłoś absurd, zaproponuj temat dziennikarzom.
Pomóż redagować portal.
Pomóż usprawnić system ochrony zdrowia.