Szczepionki nie należy podawać w okolice, w których widoczne są nasilone ogniska zapalne. Jeśli z uwagi na wiek nie można wybrać optymalnego miejsca wstrzyknięcia (np. zajęte są oba uda u małych dzieci lub oba ramiona u starszych dzieci), należy poszukać alternatywnej okolicy anatomicznej i podać szczepionkę w inne dostępne miejsce. Szczepienia można realizować w następujących okolicach ciała:
- przednioboczna powierzchnia uda,
- mięsień naramienny,
- mięsień pośladkowy średni, czyli wstrzyknięcie metodą brzuszno-pośladkową (szczegóły p. Jak zaplanować szczepienia u 4-tygodniowego dziecka, u którego rozpoznano postać niemowlęcą rdzeniowego zaniku mięśni? oraz Podstawowe zasady wykonywania szczepień ochronnych).
Z własnego doświadczenia wiem, że brak dostępu jakichkolwiek miejsc do wykonania wstrzyknięcia zdarza się skrajnie rzadko. Nawet u pacjentów z zaawansowanymi zmianami w przebiegu pęcherzowego oddzielania naskórka okresowo udaje się uzyskać fragment niezmienionej skóry w okolicy anatomicznej zalecanej do wykonania szczepienia. W takich skrajnych sytuacjach warto podjąć szczególną współpracę z rodzicami i umożliwić im zgłoszenie się na szczepienia poza grafikiem, kiedy tylko zaobserwują miejscową poprawę umożliwiającą realizację szczepień.
Piśmiennictwo:
1. Czajka H.: Podstawowe zasady wykonywania szczepień ochronnych. (W:) Pietrzyk J.J., Szajewska H., Mrukowicz J. (red.): ABC zabiegów w pediatrii. Podręcznik dla studentów medycyny, pielęgniarek i lekarzy. Kraków, Medycyna Praktyczna, 2010. www.mp.pl/szczepienia/praktyka/porocedury/71176,podstawowe-zasady-wykonywania-szczepien-ochronnych2. Ludwikowska K.: Jak zaplanować szczepienia u 4-tygodniowego dziecka, u którego rozpoznano postać niemowlęcą rdzeniowego zaniku mięśni? www.mp.pl/292451
3. Kroger A., Bahta L., Hunter P., General Best Practice Guidelines for Immunization: Best Practices Guidance of the Advisory Committee on Immunization Practices (ACIP). www.cdc.gov/vaccines/hcp/acip-recs/general-recs/timing.html (dostęp: 31.03.2022
