Zapytaj eksperta - pytania i odpowiedzi

Błonica, tężec, krztusiec więcej

• Czy można rozdzielić szczepienia przewidziane w PSO dla dzieci w wieku 6 tygodni?

  Czy w pierwszej kolejności można podać drugą dawkę szczepionki przeciwko WZW typu B, DTP i Hib, a 2 tygodnie później, w wieku 8 tygodni, szczepionkę przeciwko pneumokokom?
• Zaburzony cykl szczepień u 11-letniego chłopca

  Chłopiec otrzymał w 1. roku życia pełny cykl szczepień przeciwko WZW typu B oraz 3 dawki szczepionki 5-składnikowej (Infanrix-IPV+Hib), ostatnią dawkę 10 lat temu. Jak uzupełnić zaległe szczepienia?

Covid-19 więcej

• W jaki sposób zapobiegać zakażeniom dróg oddechowych wśród seniorów?

  Jaką rolę w profilaktyce odgrywają szczepienia ochronne przeciwko grypie, RSV, pneumokokom i COVID-19?
• Czy szczepienie przeciwko COVID-19 zalecać wszystkim dzieciom, czy tylko dzieciom z grup ryzyka?

  Na pytanie odpowiada dr n. med. Kamila Ludwikowska.

Gruźlica więcej

• Kiedy podać „żywe” szczepionki dziecku matki leczonej lekiem biologicznym w czasie ciąży?

  W jakim wieku można bezpiecznie podać szczepionkę przeciwko gruźlicy oraz przeciwko ospie wietrznej dziecku, którego matka w II i III trymestrze ciąży przyjmowała certolizumab?
• Usunięcie grasicy w trakcie zabiegu kardiochirurgicznego a kwalifikacja do szczepienia przeciwko gruźlicy i rotawirusom

  Czy w takiej sytuacji szczepionki „żywe” są przeciwwskazane?

Grypa więcej

• Ciężarna nieubezpieczona w NFZ a prawo do bezpłatnych szczepień

  Czy można wystawić receptę z kodem C na szczepionki ciężarnej nieubezpieczonej w NFZ? Czy taka pacjentka może skorzystać z innych szczepień bezpłatnych dla ciężarnych (np. przeciwko krztuścowi)?
• Czy u chorego z zapaleniem płuc spowodowanym przez grypę zawsze podawać lek przeciwwirusowy niezależnie od tego, ile czasu minęło od pierwszych objawów?

  Ekspert wyjaśnia kiedy i dlaczego warto podać lek przeciwwirusowy.

HPV więcej

• Jakie są aktualnie możliwości bezpłatnego szczepienia przeciwko HPV?

  Do jakiego wieku dziecko może rozpocząć szczepienie przeciwko HPV w ramach programu powszechnego? Jakie są inne opcje skorzystania z bezpłatnego szczepienia?
• Czy osobom zaszczepionym przeciwko HPV preparatem 2- lub 4-walentym zalecać dodatkowe dawki szczepionki 9-walentnej?

  Czy podanie HPV-9 przynosi dodatkowe korzyści i czy jest bezpieczne?

Odra, świnka, różyczka więcej

• Zaburzony cykl szczepień u 11-letniego chłopca

  Chłopiec otrzymał w 1. roku życia pełny cykl szczepień przeciwko WZW typu B oraz 3 dawki szczepionki 5-składnikowej (Infanrix-IPV+Hib), ostatnią dawkę 10 lat temu. Jak uzupełnić zaległe szczepienia?
• Jakie szczepienia sprawdzić i wykonać przed planowaną ciążą, a które w trakcie ciąży?

  Na pytanie odpowiada dr n. med. Hanna Czajka.

Meningokoki więcej

• Kiedy w profilaktyce poekspozycyjnej wykonuje się jedynie szczepienia?

  W jakich sytuacjach jest uzasadnione podanie szczepionki? Na pytanie odpowiada prof. Jacek Wysocki.
• Jakie szczepionki można podawać w profilaktyce poekspozycyjnej?

  Jaka jest skuteczność takiego postępowania?

Ospa wietrzna i półpasiec więcej

• Jakie szczepienia sprawdzić i wykonać przed planowaną ciążą, a które w trakcie ciąży?

  Na pytanie odpowiada dr n. med. Hanna Czajka.
• Kiedy w profilaktyce poekspozycyjnej wykonuje się jedynie szczepienia?

  W jakich sytuacjach jest uzasadnione podanie szczepionki? Na pytanie odpowiada prof. Jacek Wysocki.

Pneumokoki więcej

• Czy należy podać dodatkowe dawki szczepionki przeciwko pneumokokom dziecku bez śledziony?

  Jak szczepić takie osoby zgodnie z aktualnymi zaleceniami?
• Czy można rozdzielić szczepienia przewidziane w PSO dla dzieci w wieku 6 tygodni?

  Czy w pierwszej kolejności można podać drugą dawkę szczepionki przeciwko WZW typu B, DTP i Hib, a 2 tygodnie później, w wieku 8 tygodni, szczepionkę przeciwko pneumokokom?

Rotawirusy więcej

• Stosowanie "żywych" szczepionek u dzieci z zespołem Downa

  Czy u dzieci z zespołem Downa wskazane jest odroczenie szczepień z powodu odmienności ich układu immunologicznego i ryzyka zaburzeń odporności?
• Po jakim czasie od szczepienia przeciwko rotawirusom można dziecko nakarmić?

  Wątpliwości dotyczą karmienia piersią, bo w pokarmie kobiecym znajdują się swoiste przeciwciała oraz laktadheryna, które mogą neutralizować część podanej dawki szczepionki.

RSV więcej

• Ciężarna nieubezpieczona w NFZ a prawo do bezpłatnych szczepień

  Czy można wystawić receptę z kodem C na szczepionki ciężarnej nieubezpieczonej w NFZ? Czy taka pacjentka może skorzystać z innych szczepień bezpłatnych dla ciężarnych (np. przeciwko krztuścowi)?
• Jaka jest rola systemów adiuwantowych w szczepionkach?

  Czy uwzględnienie adiuwantu w składzie szczepionki może się przełożyć na jej większą skuteczność u osób starszych?

Poliomyelitis więcej

• Czy można kontynuować szczepienia u 5-miesięcznego niemowlęcia z nabytym zakażeniem CMV?

  Zakażenie rozpoznano 2 miesiące wcześniej w ramach diagnostyki wybroczyn oraz stanu podgorączkowego. W morfologii krwi utrzymuje się umiarkowana neutropenia.
• Jak prawidłowo uzupełnić szczepienia u dziecka w 7. roku życia, szczepionego tylko w okresie noworodkowym?

  W POZ podano do tej pory dawkę MMR i szczepionki przeciwko WZW typu B. Czy należy zaszczepić dziecko przeciwko pneumokokom? Jak zrealizować szczepienie przeciwko błonicy, tężcowi i krztuścowi oraz poliomyelitis?

WZW typu A więcej

• Powiększenie węzłów chłonnych szyi u pacjenta zaszczepionego przeciwko WZW typu A

  Czy taki odczyn jest przeciwwskazaniem do podania drugiej dawki szczepionki?
• Jaki wybrać schemat szczepienia przeciwko WZW typu A i B przed podróżą do Turcji?

  50-letni pacjent, bez chorób przewlekłych, za 2 miesiące wyjeżdża do Turcji. Planowane jest zakwaterowanie w hotelu, zwiedzanie i spędzanie czasu na plaży, możliwe jest jedzenie na mieście. Czy zaproponować szczepienie przeciwko WZW typu A i B preparatem Twinrix w schemacie przyspieszonym czy standardowym?

WZW typu B więcej

• Jakie szczepienia warto zaproponować osobie podejmującej ryzykowne zachowania seksualne?

  Na pytanie odpowiada dr n. med. Bartosz Szetela z Kliniki Chorób Zakaźnych, Chorób Wątroby i Nabytych Niedoborów Odpornościowych we Wrocławiu.
• Jakie sytuacje stanowią wskazanie do odroczenia szczepień przewidzianych w PSO w 1. dobie życia?

  Zasady szczepień noworodków przypomina prof. Jacek Wysocki.

Wścieklizna więcej

• Czy szczepienia preekspozycyjne przeciwko wściekliźnie przed wyjazdem można przeprowadzać w przychodni POZ?

  Szczepienie przeciwko wściekliźnie przed podróżą należy do szczepień zalecanych przez Program Szczepień Ochronnych i zasady jego realizacji nie różnią się od pozostałych zalecanych przez PSO.
• Jakie szczepienia zaproponować 29-letniej kobiecie po przeszczepieniu wątroby przed podróżą do Tanzanii?

  Pacjentka przyjmuje takrolimus i mykofenolan mofetylu.

Zapalenie mózgu przenoszone przez kleszcze więcej

• Którym preparatem zaszczepić przeciwko KZM nastolatkę z nadwagą?

  Czy 14-letniej dziewczynce z masą ciała 82 kg wystarczy podać szczepionkę FSME-Immun Junior? Czy jednak zasadnie jest zastosowanie preparatu w dużej dawce?
• Czy dziecko z gorączką i wywiadem ukłucia przez kleszcza w ciągu ostatnich 30 dni należy skierować na oddział chorób zakaźnych z podejrzeniem KZM?

  U dziecka nie stwierdza się innych objawów infekcji, nie ma zaburzeń świadomości. Czy przebycie szczepień przeciwko KZM zmienia postępowanie?

Czasowe przeciwwskazania do szczepień więcej

• Czy podanie koncentratu krwinek czerwonych jest wskazaniem do odroczenia szczepień?

  Czy przetoczenie wymienne u noworodka lub podanie KKCz wpływa na kwalifikację do szczepienia przeciwko gruźlicy, WZW typu B i rotawirusom?
• Czy podanie osocza bogatopłytkowego dostawowo jest wskazaniem do odroczenia szczepienia przeciwko odrze?

  Jaki ewentualny odstęp należy zachować?

Szczepienia chorych przewlekle więcej

• Kwalifikacja do szczepień niemowlęcia z hipokinezą mięśnia sercowego

  U dziecka stwierdzono również duże stężenie enzymów sercowych. Kardiolog zalecił opóźnić szczepienia na czas nieokreślony. Czy rzeczywiście w takiej sytuacji szczepienia obowiązkowe są przeciwwskazane?
• Kwalifikacja 6-letniej dziewczynki z MIZS do szczepienia MMR i DTaP-IPV

  Dziewczynka o masie ciała 24 kg przyjmuje metotreksat w dawce 15 mg/tydzień. Reumatolog wystawił zaświadczenie, że dziecko może otrzymać powyższe szczepionki. Czy szczepienie MMR rzeczywiście nie jest przeciwwskazane?

Szczepienia przed podróżą więcej

• Czy w trakcie leczenia boreliozy można podać szczepionkę przeciwko żółtej gorączce?

  Pacjent otrzymuje doksycyklinę, aktualnie jest to 20. doba leczenia. Za miesiąc wyjeżdża do Kenii.
• Czy lekarz POZ ma obowiązek wydać pacjentowi na jego wniosek Międzynarodową Książeczkę Szczepień?

  Co zrobić, jeśli w placówce POZ nie ma takiego druku? Czy pacjent musi zapłacić za wydanie takiej książeczki?

Szczepienie wcześniaków więcej

• Jak ustalić, ile szczepionek można podać domięśniowo na jednej wizycie niemowlęciu urodzonemu przedwcześnie?

  Wcześniaki zwykle są bardzo drobne. Czy liczbę wkłuć należy uzależnić na przykład od masy ciała/masy mięśniowej?
• Czy można zastosować u wcześniaka całokomórkową szczepionkę przeciwko krztuścowi?

  Jak postąpić, jeśli rodzice nie zgadzają się podanie szczepionki 5-składnikowej?

Szczepionki wysoce skojarzone więcej

• Czy są jakieś ograniczenia w podawaniu szczepionek typu „6 w 1" jednocześnie z innymi szczepionkami?

  Czy obowiązują ogólne zasady koadministracji szczepionek?
• Czy pielęgniarka może odmówić podania szczepionki poza wskazaniami rejestracyjnymi?

  Szczepienie zlecono zgodnie z zaleceniami Polskiego Towarzystwa Wakcynologii. Rodzic został poinformowany o pozarejestracyjnym zastosowaniu szczepionki i wyraża zgodę na jej podanie.

Technika i organizacja szczepień więcej

• Komunikat MZ ws. wystawiania recept refundowanych na szczepionki dla ciężarnych w czasie hospitalizacji

  Czy podanie szczepionki zalecanej stanowi element świadczenia udzielanego w toku hospitalizacji i powinno zostać zapewnione pacjentce nieodpłatnie w ramach pobytu w szpitalu?
• Czy konieczne jest każdorazowe podpisanie zgody na szczepienie?

  Czy pacjent (lub jego opiekun) przed szczepieniem obowiązkowym lub zalecanym powinien każdorazowo podpisać zgodę na jego wykonanie?

Zagadnienia różne więcej

• Jakie szczepionki przeciwko RSV są aktualnie zarejestrowane w Unii Europejskiej?

  Zgodnie z aktualnym polskim Programem Szczepień Ochronnych szczepienie przeciwko RSV jest zalecane dla osób dorosłych w wieku ≥60 lat.
• W jaki sposób zapobiegać zakażeniom dróg oddechowych wśród seniorów?

  Jaką rolę w profilaktyce odgrywają szczepienia ochronne przeciwko grypie, RSV, pneumokokom i COVID-19?